تحریم کنید ما را، نظام ما خوشحالتر می شود

بدست KT

گفتمان تحریم در ایران از خیلی جهات تحت خطی دنبال می شود که نظام جمهوری اسلامی آن را تبلیغ می کند. یک، تحریم اثر ندارد، دو، تحریم ضررش به مردم وارد می شود. خود این دو گزینه با هم تضاد دارند. اگر تحریم ضرر ندارد، پس نباید نگران مردم بود، اگر ضرر دارد، فشار آن به مردم وارد می شود. بخش دوم درست است. ضرر تحریم به مردم وارد می شود ولی سوءاستفاده نظام هم در همین نقطه است.

تحریم، یکی از ابزارهای دولت مدرن است. مدرن به این معنا که حکمرانی شفاف باشد و وظایف مشخص. هدف از تحریم هم این است که فشار را از مردم به حاکمیت منتقل کند و نوعی انگولک کردن مردم است به این که در رفتار حاکمیت خودشان کمی فکر کنند. مثال: یک شرکت تجاری یا بازرگانی در آمریکا، به سرمایه گذاری و مسائل مربوط به آن فکر می کند، نه کارش رصد کردن کار دولت خودی است و نه دولت و جامعه ای که با آن کار می کند، مگر وقتی که روند سرمایه گذاری هایش به مشکل یا مانع بخورد. شرکت نستله سوییس، یکی از بزرگترین شرکت های تهیه مواد غذایی دنیاست. برای گسترش فعالیتش، نه حقوق بشر کشورها را بررسی می کند و نه کار به دولت خودش دارد. اما وقتی چند کشور یا مثلا یک اتحادیه این شرکت یا محصولاتش یا فعالیت ها و سرمایه گذاری هایش را تحریم کرد، تازه متوجه می شود که قضیه کجاست. برای مثال اگر در پی رفراندومی که ساختن مناره مساجد در سوییس را ممنوع کرد، یک یا چند بلوک از کشورها محصولات سوییسی را تحریم می کردند، تازه آن وقت این سرمایه گذاران و طبقه صنعتی و تولیدی بودند که از دولت خود می پرسیدند چه غلطی می کنید که سرمایه گذاری ما به مانع برخورد کرده است؟

هر قدر جامعه  یا حکومت یا دولت، فعالیت اقتصادی شفاف تر و سالم تری داشته باشد، تحریم ها بر آن موثرتر و کارگر خواهد بود. اگر یادتان باشد چند سال پیش در قضیه تجارت فولاد میان آمریکا و اتحادیه اروپا، وقتی بحث از تحریم به میان آمد، شرکت های آمریکایی عقب کشیدند. کشوری مانند آمریکا که تنها کشور یا از معدود کشورهایی است که نظام سوبسید به هیچ وجه ندارد، بیش از همه حواسش به بخش اقتصادی است و دولت ایالتی یا فدرال همیشه وظیفه تسهیل سرمایه گذاری را به عنوان اولویت اول دنبال می کند.

حالا می ماند کشورهایی مانند ایران، کره شمالی و کوبا که هی میگویند بر این ها تحریم اثری ندارد و تحریم هم هستند و تحریم ها بیشتر می شود. پیچ قضیه در این جا، مانند همان کاری است که حماس می کند. به طرف مقابل حمله می کنند و می روند پشت سر غیرنظامیان، پناه می گیرند که اگر هدف قرار گرفتند، غیرنظامیان کشته شده و داد و هواری راه بیافتد که اسراییل، غیرنظامیان را هدف قرار می دهد. در این جا، حماس به فکر مردمش نیست چون برای آنها اولویت ایدئولوژی و ساختار تشکیلاتی است و مردم هم باید هزینه آن را بپردازند. جمهوری اسلامی هم از ابتدا پشت سر مردم پناه گرفته و از جان آنها هزینه کرده و مدام گفته ما قربانی خصومت آمریکا و غرب هستیم.

قصد تحریم بر یک دولت یا حاکمیت این است که یا در رفتار خود تجدید نظر کند و یا این که با فشار درونی مواجه شده و مجبور به تجدید نظر شود. در ایران اما جمهوری اسلامی هیچ ابایی از تحریم ندارد چون کسی از آنها فشاری را تحمل نمی کند. همین چند سال پیش که در تابستان در تهران به دلیل کمبود آب، هر روز هفته به مدت دوازده ساعت آب یک منطقه را قطع می کردند یک فهرست عظیم از استثناها وجود داشت که این قطعی آب شامل آنها نمی شد. ناحیه پاستور که بیت و مجلس و ریاست جمهوری آنجاست که هیچ، مناطق زندگی آقایان و سرداران سپاه و دار و دسته هایشان هم در فهرست استثنا بود. در نتیجه آقایان هیچ وقت نمی دانند و نمی فهمند فشار چیست، فشار به چه کسی و کجا دارد وارد می شود و ملت چه می کشند. برای آنها، زندگی همان است که سیمای جمهوری اسلامی می گوید. تحریم بی اثر است، فشاری به ما وارد نمی کند و مهم نیست. بله. برای آنها واقعا هیچ فشاری در کار نیست چون از پول نفت زندگی می کنند و به مدد تحریم ها، هریک شبکه ای از فعالیت های اقتصادی شخصی را غصب کرده و از آن ارتزاق می کنند.

اما گفتمان نظام و احمدی نژآد مخفی هایی که خود را به میانه روی می زنند: وقتی نظام دارد کاری می کند که می داند ضررش به مردم می رسد و نه تنها از آن کم نکرده که آن را تشدید می کند، کدام طرف مشکل دارد؟ ترویج نفرت از آمریکا همان کاری است که نظام می خواهد و عده ای هم به آن دامن می زنند و خواسته یا ناخواسته در دام آن می افتند. یک دولت، یک نظام بر حسب قانون اساسی که از قضا در قانون اساسی نظام جمهوری اسلامی هم تصریح شده، وظیفه اش تامین امنیت و شرایط زندگی برای شهروندان است. از زمان ابتدای انقلاب، تحریم ها برای این بوده که نظام به راهی برگردد که کمی مسوولیت پذیر باشد اما نظام همیشه این مسوولیت را با جان مردم هزینه کرده است. تحریم های هوایی و هواپیمایی و تحریم ها در زمینه انرژی، همه باید قاعدتن ملت را جری می کرد که نظام چه غلطی می کند که شرایط اینگونه است؟ اما مردم ما پارتیزان نیستند مثل خیلی از مردم دیگر. دنبال زندگی خود هستند. ضمن این که نظام جمهوری اسلامی از فشارهای هشت سال جنگ با عراق، سوءاستفاده کرده و مابقی فشارها را هم تحت همان سیاست ها به خورد مردم داد.

هیچ کشوری در دنیا با مردم ایران مشکل ندارد. مشکل دولت ها با نظام جمهوری اسلامی است که شارلاتان وارانه خود را وسط انداخته و فشار را به مردم وارد کرده و خودش قلدری می کند. حالا، اگر نظام اقتصادی و تجاری ایران شفاف و غیردولتی بود و بخش خصوصی واقعی وجود داشت، تا حالا دولت کلی فشار از داخل تحمل می کرد که رفتارش را عوض کند.

عوض کردن رفتار به هیچ وجه به معنی از خودفروخته شدن و بی هویت شدن نیست. کما این که دوست شدن هم به این معنا نیست که دیگر همه چیز حل شده است. این گفتمان جاهلانه را نظام در میان مردم گسترش می دهد. اما با واقع بینی، تمام کشورهایی که با آمریکا رابطه خوبی دارند، از بریتانیا و کانادا گرفته تا آلمان و فرانسه و عربستان، با آمریکا مشکل دارند. آمریکا هم با آنها مشکل دارد اما رابطه داشتن باعث می شود بتوانند مسائل را حل کنند. یک وقت هایی هم کاملا راهشان از هم جداست ولی برای پیشرفت و ارتقای وضعیت، صلاح را در این می بینند که در کنار هم باشند. آلمان و فرانسه در جنگ عراق حاضر نشدند. نه تحریم شدند و نه قطع روابط صورت گرفت.

اگر احیانن کسی فکر کند حالا این کشورها هیچ هویتی ندارند که بخواهند با آمریکا متحد شوند و آن را از دست بدهند، بیایید به روی دیگر نگاه کنید. کشورهایی مثل مالزی و اندونزی که مشکلات اساسی هم با آمریکا دارند – در موضوع خاورمیانه و اسراییل – اما رابطه دارند و با اقتصاد آزاد در ارتباط چرا که می دانند پیشرفت در گرو داشتن اتصال با دنیای آزاد است.

تمامی این تحریم هایی که تا حالا ایران و مردم ایران متحمل شده اند، تا به حال یک کدامش یقه آقایان نظام جمهوری اسلامی را نگرفته. نه سفرشان قطع شده، نه مجبور به گرفتن ویزا هستند که بدانند گذرنامه ایرانی چه سرافکندگی هایی با خود دارد و نه هیچ وقت برای صادرات و واردات با مشکل برخورده اند. برای این ها، تحریم خوب است. از آن استقبال که می کنند هیچ، با سر به سمت آن می روند. کمی در رفتارهای جمهوری اسلامی دقت کنید. فقط در حال تنش زایی و خصومت است چون مایه بقایش این است. با سر به سمت تحریم می رود و به هیچ چیزی هم که می گوید باور ندارد. نمونه اش سه کوهنورد آمریکایی که به زندان افتاده اند. اگر جاسوس هستند، به آنها تیم حقوقی بدهید – مثل رکسانا صابری- بیایند و دادگاه برگزار شود و قضیه معلوم شود. اگر خطا کرده اند، جریمه شان کنید و وضعیت را مشخص کنید اما چندین ماه است که گیرافتاده اند چون ابزاری هستند برای گردنکشی.

الگوی نظام، کره شمالی است و یا پاکستان که بمب اتمی دارند اما مردم گرسنگی می کشند. کره شمالی در پانزده سال اخیر، چهار قحطی را پشت سرگذاشته ولی بمب اتمی دارد. مهم نیست که سطح سواد، دسترسی به دانشگاه ها و مراکز تحقیقاتی و استاندارد زندگی و پیشرفت علمی و حقوقی و اقتصادی در چه حدی است، ولی بمب اتمی موجود است.

آقای خمینی زمانی گفته بود بکشید ما را، ملت ما بیدارتر می شود. بکشید ما را، همان تعبیر خصومت سازی بود. دشمن درست کنید، مردم را زیر فشار بگذارید و حکومت کنید. روایت آخر آن، تحریم است. تحریم کنید ما را، نظام ما خوشحال تر می شود. باید هم بشود. چون هزینه آن را نمی دهد.

به همین دلیل این فهرست تحریم ها را پیشتر نوشته بودم و گفتم این تحریم ها را به جمهوری اسلامی وارد کنید تا ببینیم کسی هنوز می گوید تحریم ها بی اثر است یا نه.

sanction

طرح، کار دوست هنرمندم، نیما نیلیان است. در این جا هم می توانید نسخه بزرگتر این طرح را ببینید.